Jak już część z Was zapewne zdążyła się zorientować, Ojciec Założyciel od jakiegoś czasu mieszka w Czechach, a konkretnie na Śląsku Cieszyńskim. To wręcz wymarzone warunki do tego, aby pozwiedzać pozostałości po Uprzywilejowanej Kolei Północnej Cesarza Ferdynanda KFNB.

Nie ulega wątpliwości, że Severní dráha (tak KFNB nazywają Czesi) miała kapitalny wpływ na rozwój terenów przez które biegła. Mam tu na myśli zarówno infrastrukturę kolejową, jak i różne gałęzie przemysłu, architekturę, urbanistykę, czy w końcu – kulturę.

Ostrawa leży na trasie z Wiednia do Bogumina i jest znaczącym ośrodkiem przemysłowym nie tylko w regionie, ale i w tej części Europy. Dzisiejsza Ostrawa to duże miasto powstałe przez stopniowe dołączanie przyległych wiosek, oraz rozwój przemysłu na obrzeżach miasta (fabryki, kopalnie, huty). Ostrawa to także ważny węzeł na kolejowej mapie Czech.

Świnów (Ostrava Svinov)

W zasadzie, to główną stacją Ostrawy mógłby być właśnie Świnów, gdyż to na tej stacji odbywa się największy ruch kolejowy, i tutaj zatrzymują się wszystkie pociągi międzynarodowe jadące przez Ostrawę. Stacja obsługuje około 30 tysięcy podróżnych dziennie!!! Na stacji zatrzymują się wszystkie rodzaje pociągów, od lokalnych po SuperCity „Pendolino”. W Czechach jest to Seria ČD 680 czyli Alstom ETR 460 i, w odróżnieniu do polskich ED250, posiada system wychylnego pudła.

Budynek stacji powstał w latach czterdziestych XIX stulecia, a na początku XXI został odnowiony i gruntownie przebudowany. Do budynku głównego doklejono swoiste akwarium stanowiące halę główną z kasami i informacja, natomiast w zabytkowej części stacji są umiejscowione poczekalnie, restauracja i kawiarnia.

Po doświadczeniach z powodzią, zostały przebudowane także perony. Są one podniesione, i w pełni przystosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych.

Przed dworcem jest zadaszona pętla autobusowa oraz postój taksówek. Niedaleko jest też piętrowy parking dla podróżnych oraz informacja turystyczna połączona z punktem sprzedaży materiałów promujących miasto. Warto tam zajrzeć, bo poza pamiątkami i gadżetami sklep oferuje sporo fachowej literatury.

Ostrawa Główna (Ostrava hlavní nádraží)

Dawniej dworzec główny w Ostrawie znajdował się nieco na wschód od obecnego, został uruchomiony w 1847 roku. Był bardzo podobny do dworców w Bielsku i Cieszynie, a ma to związek z pewnego rodzaju kategoryzacją i standardyzacją budynków na KFNB.

Dworzec kolejowy został zbudowany w latach sześćdziesiątych XX wieku w rozwidleniu linii głównej linii kolejowej ze Świnowa do Bogumina na linię boczną ku Witkowicom. Ma nowoczesną bryłę i łączy kolej z komunikacja miejską, gdyż integralną częścią kompleksu jest pętla tramwajowo-autobusowa, parking i postój taksówek. W obrębie dworca znajduje się także sortownia poczty czeskiej z rampą, przy której można zobaczyć wagony pocztowe (na jednej z fotek).

Dworzec dysponuje kilkupoziomową halą główną, gdzie podróżni mają do dyspozycji kasy biletowe, punkty gastronomiczne, informację, darmowy Internet. Działa tam także sklep dla modelarzy kolejowych Hobby Shop. Prowadzi go Petr Kresta, nasz dobry znajomy z imprez kolejkowych w Bielsku-Białej

W północno zachodniej części kompleksu znajduje się dworzec towarowy z licznymi rampami przeładunkowymi.

Witkowice (Ostrava Vítkovice)

Co ciekawe, nazwę Ostrava Vítkovice do roku 1961 nosił dzisiejszy dworzec Ostrava střed.

W latach ‘60 mocno rozbudowano ostrawski węzeł kolejowy i wybudowano całkiem nowy dworzec Vítkovice. Warto zauważyć, że poza nowoczesną bryłą budynek charakteryzuje się szeregiem niekonwencjonalnych rozwiązań technicznych (w tym zabezpieczeniami przed szkodami górniczymi).

Wraz z zamykaniem nierentownych zakładów przemysłowych w południowej części miasta, spadła liczba podróżnych i zmalało znaczenie dworca osobowego w Witkowicach. Dziś jest on mocno zapuszczony, a po głównej hali dworca hasają przeciągi. Stacja obsługuje obecnie tylko ruch pociągów lokalnych.

A co dla modelarzy?

Budynek stacji kolejowej Ostrava Vítkovice został opracowany jako model kartonowy w słynnym czeskim (onegdaj czechosłowackim) magazynie ABC. Do niedawna, co roku na konkursie modelarskim w Ostrawie odbywała się konkurencja na najpiękniej sklejony model stacji Witkowice. Dobra passa została przerwana przez koronapandemię, ale liczymy, że w przyszłości znów będzie można wystartować w tym konkursie.

ABC w kilku kolejnych numerach (11–15/2006) opublikowało również model pociągu Serii 680 ČD w skali 1:120 (TT)

Źródła:

https://kolejcieszyn.pl
wikipedia
Alena Borovcová „Kulturní dědictví Severní dráhy císaře Ferdinanda”